Gladiolus colvillei Robinetta - Colville-gladiool

De Gladiolus colvillei 'Robinetta' is een variëteit van dwerggladiool die zich onderscheidt door zijn grote, felgekleurde bloemen in aalbesrood met kleine witte vlekjes in de keel. Licht geurend bloeien ze meestal al vanaf juli, langs bloemstengels omgeven door fijn blad dat in een basale pol bijeenzit. Deze hybride, die weinig in tuinen wordt geplant, heeft grote kans om liefhebbers te vinden bij de critici van deze plant die vaak als te stijf en kunstmatig wordt gezien. Levendig, natuurlijk en charmant past hij veel beter dan de grote hybriden tussen andere tuinplanten en is hij in de vollegrond beter bestand tegen onze niet al te strenge winters.

Het geslacht Gladiolus behoort tot de familie van de iridaceae, de gekweekte variëteiten zijn hybriden verdeeld in 3 grote groepen: Grandiflorus (grootbloemig), Primulinus (vroegbloeiend) en Nanus (vlindergladiolen). De Gladiolus colvillei is de eerste bekende hybride in cultuur, verkregen in Engeland in 1823 door de kruising van Gladiolus cardinalis en G. tristis. Hij behoort tot de gladiolen die gekenmerkt worden door vrij kleine bloemen, onregelmatig gerangschikt op stengels van 40 tot 45 cm hoogte, elk met tot 10 buisbloemen. Het onderste kroonblad van elke bloem, stervormig, heeft een donkerder centraal gedeelte.

'Robinetta' is een cultivar die in 1993 in Engeland door de R.H.S werd bekroond vanwege zijn gemakkelijke teelt en de schoonheid van zijn bloemen. Het is een vaste, kruidachtige plant met fijne, zeer donkergroene, zwaardvormige bladeren, waaiervormig gerangschikt en vormend een pol van 30 cm hoog. De bladeren worden overtroffen door één tot drie aarvormige bloeiwijzen van 50 tot 60 cm, elk met tot 7 bloemknoppen, waarvan de bloemen met 6 ongelijke kroonbladen een diameter van 7 cm hebben. Ze lijken op kleine lelies in een wat rozeachtig rood met een witte vlek en worden gedragen door zeer dunne stengels. De bloemen openen zich geleidelijk van onder naar boven en vormen mooie bloemaren. Het reservoerorgaan is een knol, het betreft een pseudobol die overeenkomt met een verdikte stengel met schubben. Elke knol zal 2 of 3 bloemstengels produceren.

Gladiolen en hun lange gekleurde bloemstengels zijn ontegenzeggelijk iconisch voor de jaren 70 en wat stijve bloemstukken. Hoewel ze onvervangbaar zijn in boeketten, hebben ze in de tuin het gezelschap nodig van planten met weelderig blad om hun uitbundige, maar waanzinnig romantische bloei goed tot zijn recht te laten komen. Ver van dat archetype past de Dwerggladiool 'Robinetta' in borders met eenvoudige vaste planten, zonder dat er gesteund hoeft te worden. Hij combineert goed met bodembedekkende rozenstruiken (The Fairy, Knock Out), kleine siergrassen (Stipa pennata of tenuifolia), vergeet-mij-nietjes, penstemon en vlas bijvoorbeeld. Speel met felblauw en zachtroze voor de glans en voeg hier en daar zilverachtig blad toe (ezelsoor, alsem). Voor het maken van boeketten snijdt u de bloemstengels wanneer de eerste buisbloem zich opent. Plant ze met tussenpozen van twee weken vanaf het vroege voorjaar tot eind juni om huis en tuin de hele zomer te laten bloeien.

 
De gladiool dankt zijn naam aan de zwaardvorm van zijn bladeren, afgeleid van het Latijnse gladius. Zijn wilde vormen werden vaak afgebeeld in sieraden of op tapijten en stoffen die werden gemaakt door Semitische volkeren vóór de Christelijke jaartelling.