Gladiolus colvillei Elvira - Colville-gladiool

De Gladiolus colvillei 'Elvira' is een oude variëteit van dwerggladiool die bloeide in Engelse tuinen tijdens de Belle Epoque. Deze nog steeds moeilijk verkrijgbare variëteit betovert met zijn bloemen in pastel en verfijnde tinten, van een zeer bleekroze, versierd met kleine donkerroze motieven op de onderste bloembladen. Ze bloeien meestal in juli, langs bloemstengels die voor een dwerggladiool aan de hoge kant zijn. Deze hybride is duidelijk anders dan de grote Hollandse gladiolen, die vaak als te opzichtig en kunstmatig worden ervaren. Tegelijkertijd sierlijk, natuurlijk en charmant, voegt hij zich moeiteloos tussen andere tuinplanten en is hij in de vollegrond beter bestand tegen onze niet al te strenge winters.

Het geslacht Gladiolus behoort tot de familie van de Iridaceae, de gekweekte variëteiten zijn hybriden verdeeld in 3 grote groepen: Grandiflorus (grootbloemig), Primulinus (vroegbloeiend) en Nanus (vlindergladiool). De Gladiolus colvillei is de eerste bekende hybride in cultuur, verkregen in Engeland in 1823, door de kruising van Gladiolus cardinalis en G. tristis. Hij behoort tot de gladiolen die worden gekenmerkt door vrij kleine bloemen, onregelmatig gerangschikt op stengels van 40 tot 45 cm hoogte, elk met tot wel 10 buisbloemen. Het onderste bloemblad van elke bloem, in de vorm van een ster, heeft een donkerder centraal gedeelte.

'Elvira' is een oud ras, verkregen vóór 1900 in Engeland, en behoort tot de 'Nanus'-hybriden. Het is een vaste, kruidachtige plant, met dunne, donkergroene, zwaardvormige bladeren, waaiervormig gerangschikt en vormend een pol van 35 tot 45 cm hoog. De bladeren worden overtroffen door losse aarvormige bloeiwijzen van 70 cm hoogte, elk met tot wel 6 bloemknoppen. De bloemen met 6 ongelijke bloembladen hebben een doorsnede van ongeveer 6-7 cm. Ze lijken op kleine lelies van een doorschijnend roze, versierd met een klein, levendig en helderroze ruitvormig motief op de 3 onderste bloembladen. Gedragen door zeer dunne stengels, openen de bloemen met 3 of 4 tegelijk van onder naar boven en vormen zo prachtige bloemstengels. Het reservoerorgaan is een knol (corm), het is een pseudobol die overeenkomt met een verdikte stengel met schubben. Elke knol produceert 2 of 3 bloemstengels.

Gladiolen met hun lange, kleurrijke stengels zijn ontegenzeggelijk een icoon van de jaren 70 en wat stijve bloemstukken. Hoewel ze onmisbaar zijn in boeketten, hebben ze in de tuin het gezelschap nodig van planten met weelderig blad of luchtige bloemen om hun volle, maar waanzinnig romantische bloei goed tot zijn recht te laten komen. Ver verwijderd van dat archetype, past de Dwerggladiool 'Elvira' perfect in borders met vaste planten of lage struiken, meestal zonder dat er gesteund hoeft te worden. Hij combineert mooi met bodembedekkende rozen (The Fairy, Knock Out), met siergrassen (Stipa pennata of tenuifolia), vergeet-mij-nietjes, penstemon, kattenkruid en Diascia bijvoorbeeld. Speel met het felblauw van vlasleeuwenbek en het zachte roze van gipskruid voor de glans en voeg hier en daar zilverachtig blad toe (ezelsoor, alsem). Voor het maken van boeketten, snijd de bloemstengels wanneer de eerste buisbloem zich opent. Plant ze om de twee weken vanaf het vroege voorjaar tot eind juni om huis en tuin de hele zomer te laten bloeien.

 
De gladiool dankt zijn naam aan de zwaardvorm van zijn bladeren, afgeleid van het Latijnse gladius. Zijn wilde vormen werden vaak afgebeeld in sieraden of op tapijten en stoffen die werden gemaakt door Semitische volkeren van vóór de Christelijke jaartelling.