Dietes bicolor - Afrikaanse iris

De Dietes bicolor, soms Spaanse iris of wilde gele iris genoemd, is een prachtige, maar wat vorstgevoelige Zuid-Afrikaanse sierplant. Deze neef van onze inheemse iris ontwikkelt een wintergroen, lintvormig, sierlijk en glanzend groen blad. In het voorjaar en de zomer produceert hij ronde, lichtgele irisbloemen, waarvan de drie grote kroonbladen aan de basis getekend zijn met kleine bruine vlekjes. De plant is gemakkelijk in de teelt, maar helaas niet erg winterhard en leent zich daarom uitstekend voor teelt in potten. Zet hem in het mooie seizoen tussen andere vaste planten; hij zal veel effect maken.

De Dietes bicolor is een botanische soort die behoort tot de familie van de Iridaceae. Beter bekend onder zijn oude botanische naam Moraea bicolor, is hij recentelijk hernoemd vanwege de aard van zijn reserveorgaan: Moraea-soorten ontwikkelen zich vanuit een bol, zoals sommige Iris-soorten, terwijl Dietes-soorten wortelstokken vormen. Deze wilde iris is dus een vaste plant met een wortelstok, die zich in de breedte kan uitbreiden. Hij groeit en bloeit snel. De volwassen plant wordt ongeveer 80 cm hoog tijdens de bloei (het blad wordt zo'n 60 cm hoog) en zal zich over een diameter van 50 tot 60 cm uitbreiden. De Spaanse iris vormt een dichte, soepele pol met licht gebogen, lijnvormig en glanzend groen, wintergroen loof. In de late lente en vroege zomer (van juni tot augustus, afhankelijk van het klimaat) verschijnen dunne stengels met pluimen van 3 tot 6 wijd geopende bloemen van 4 cm in doorsnee, bestaande uit 6 bloemdekbladen. Hun meer of minder lichtgele kleur is op de grootste bloemdekbladen voorzien van een kleine bruin-paarse vlek aan de basis. De individuele bloemen leven maar een dag of twee, maar ze worden gedurende de hele zomer constant vernieuwd op een frisse bodem. Het is niet ongewoon om de plant in november of tijdens een bijzonder milde winter opnieuw te zien bloeien.

De Dietes bicolor is een soort bestand tegen droogte, maar voelt zich duidelijk beter in een mild zeeklimaat; hij doet het goed in bijvoorbeeld Bretagne, maar wordt weinig in het zuiden geplant. Hij vraagt om een zonnige standplaats om te bloeien, maar heeft geen last van zilte wind. Een plant die op veel manieren aantrekkelijk is, zowel weelderig als luchtig, met een kostbare bloei. Hij is magnifiek in tuinen met een wilde of zelfs Aziatische inspiratie vanwege zijn zuivere vormen, en benadrukt de lijn van een pad of accentueert een border of rotstuin met mooie pastelkleurige bloemen. Hij combineert goed met Sisyrinchium, Dierama, Liatris, agapanthus, of bijvoorbeeld Calamagrostis x acutiflora 'Karl Foerster'. Deze vaste plant wordt ook zeer gewaardeerd in kuipen, op het terras of balkon in het mooie seizoen. In de tuin gaat hij vaak verloren door een combinatie van kou en een te vochtige bodem. Plant hem daarom ideaal gezien in een frisse maar goed gedraineerde bodem, op een zeer zonnige plek.

Het was op het Iberisch schiereiland dat de eerste Dietes bicolor werden geacclimatiseerd; daarom draagt de plant de naam Spaanse iris.