Phygelius capensis - Kaapse fuchsia

De Phygelius capensis, beter bekend als Kaapse fuchsia, is misschien minder populair dan de winterharde Amerikaanse fuchsia's, maar vormt toch een uitstekend alternatief voor de versiering van onze tuinen en terrassen, van het voorjaar tot de eerste vorst. Deze mooie, bossige vaste plant kan onze normale winters doorstaan als de wortelstok goed beschermd is. Hij produceert zware bloeiwijzen vol lange, hangende, buisvormige klokjes in een zacht koraalrood-oranje kleur die niet schreeuwerig is. Ze lijken boven het donkergroene blad te zweven, dat min of meer wintergroen blijft afhankelijk van het klimaat. Deze botanische soort groeit snel en bloeit al in het jaar van aanplant. De Kaapse fuchsia gedijt in frisse maar goed doorlatende grond, in de zon of halfschaduw.

Misschien wel Kaapse fuchsia genoemd vanwege de vorm van zijn bloemen en blad, is Phygelius capensis een kruidachtige halfheester met een houtige basis, wintergroen in zijn oorspronkelijke klimaat, maar beschouwd als een bossige vaste plant in koudere streken. Hij behoort tot de Helmkruidfamilie (Scrophulariaceae) en niet tot de Teunisbloemfamilie (Onagraceae), waar het geslacht Fuchsia toe behoort dat we goed kennen. In zijn Zuid-Afrikaanse thuisland groeit deze plant uit tot een struik van 2 meter hoog, niet ver van bergstromen en beken in het Drakensberggebergte en Lesotho, op frisse maar goed doorlatende grond. Zijn winterhardheid is ongeveer gelijk aan, of zelfs beter dan die van Fuchsia magellanica (-12/-15°C). De wortelstok vormt ondergrondse uitlopers, waardoor de plant zich kan uitbreiden zonder echter invasief te worden.

In ons klimaat vormt de Kaapse fuchsia een pol van bebladerde stengels die zelden meer dan 1 meter in alle richtingen zal worden. Bij deze botanische soort zitten de bloemen rondom de bloemstengel en niet aan één kant. Ze zijn gegroepeerd in aren van 20 tot 30 cm, aan het uiteinde van kale, bruinrood getinte bloemstengels. Ze verschijnen de hele zomer door aan een dichte struik die in een paar maanden bijna volwassen is. Elke bloem, in de vorm van een hangende trompet, wordt gedragen door een gebogen steel. De kroon vormt een zeer langgerekte buis van 5 tot 7 cm lengte, die openstaat in 5 lobben in een mooi roodoranje met een donkerdere rand, waar de meeldraden en de donkerroze stijl uitsteken. De keel van de bloem is geel gevlekt. Het blad bestaat uit enkelvoudige, smal ovale, hartvormige bladeren met getande randen. Hun kleur is donkergroen. Onder -7°C wordt het blad bladverliezend, terwijl het in een mild klimaat de hele winter blijft zitten. De vruchten, met een diameter van minder dan 1 cm, zijn lichtbruin van kleur.

De Kaapse fuchsia zal het bijzonder goed doen in de kuststreek van ons land, met milde winters en vochtige zomers, maar hij kan zonder problemen in de vollegrond worden gekweekt in veel regio's. Tuiniers in zeer continentale streken kunnen hem in een grote pot zetten om 's winters binnen te halen. Hij vindt zijn plaats in zonnige borders ten noorden van de grote rivieren of in halfschaduw in warme streken, bijvoorbeeld samen met Fuchsia magellanica 'Tricolor' of 'Alba', met blauwe of witte agapanthus, en met asters die zijn bloei overnemen. Phygelius zijn vaste planten die een exotische touch geven aan borders met een wilde uitstraling, omdat hun bloemen kleiner zijn dan die van penstemons en hun kleuren zowel zachter als rijker zijn, wat goed combineert met veel pastelkleurige of fellere bloei. Combineer ze bijvoorbeeld met engelenhengel (Dierama), met siergrassen zoals Miscanthus en Eragrostis, met Gaura, Liatris...