Thymus nitens - Kruiptijm

De Thymus nitens wordt in het Nederlands glanstijm genoemd, vanwege de glans van zijn kleine, wintergroene blad. Deze soort is vrij anders dan andere tijmsoorten. Met zijn zowel opgaande als overhangende groeiwijze geeft hij de voorkeur aan licht zure grond, kan hij redelijk goed tegen vocht en heeft hij minder intense zon nodig. Daarom is hij bij uitstek geschikt voor de koelere en nattere streken in ons land. Dit is een uitstekend aromatisch en medicinaal kruid, gewaardeerd in de keuken om zijn krachtige citroenaroma. Deze winterharde en robuuste tijm, met het uiterlijk van een dicht kussentje, doet het fantastisch in de siertuin waar hij een aantrekkelijke bodembedekker kan vormen. In het voorjaar bedekken zijn lange, buigzame stengels zich met talrijke roze bloemen.

De glanstijm is afkomstig uit Zuid-Europa en is een botanische soort uit de Lipbloemenfamilie (Lamiaceae). Deze tijm is endemisch in het zuiden van de Cevennen, waar hij in de 19e eeuw werd ontdekt in de omgeving van Le Vigan. In het wild groeit Thymus nitens op de koelere en nattere noordoosthellingen van de Cevennen, in spleten tussen lagen mica, tussen heide, op zure, kiezelhoudende grond. Deze halfheester is houtig aan de basis en bij de oudere stengels en heeft een zowel opgaande als kruipende groeiwijze, gedragen door overhangende twijgen. Volwassen bereikt de plant een hoogte van ongeveer 25 cm in bloei (soms minder, afhankelijk van de groeiomstandigheden) en spreidt zich uit over meer dan 50 cm. Het blad bestaat uit minuscule, ovaal-langwerpige, vrij platte blaadjes in een uitgesproken donkergroene kleur, die aan beide kanten bijzonder glanzend zijn. Bij kneuzing verspreiden ze een interessante citroengeur. De bloei vindt plaats in juni-juli, afhankelijk van het klimaat. Heel kleine, buisvormige en tweelippige bloempjes in een zacht roze-lila kleur, gegroepeerd in langwerpige aren, bloeien boven het blad, aan het uiteinde van de eenjarige scheuten. Ze trekken talrijke bestuivende insecten aan. Deze plant verspreidt via zijn wortels moleculen die de kieming van andere planten beperken door een fenomeen dat allelopathie heet. Dit vermindert op termijn het onkruid wieden aanzienlijk.

Thymus nitens is het hele jaar door decoratief en blijkt winterhard te zijn in voldoende doorlatende grond in alle Nederlandse regio's. Zijn kruipende groeiwijze maakt hem een ideale plant om met elegantie een rotstuin, de bovenkant van muurtjes of de omgeving van een stenen trap te bedekken. Hij is ook uitstekend te gebruiken als een groot oppervlak aan bodembedekker voor borders met struiken of langs paden, alleen of gemengd met andere bergachtige heesters zoals zonneroosjes, en met robuuste planten zoals schoenlappersplant (Bergenia), vaste geraniums, valeriaan, schildzaad (Alyssum), vetkruid (Sedum) en blauwkussen (Aubrieta). Natuurlijk is hij ook perfect op zijn plaats in de kruidentuin, tussen salie, hysop, wilde tijm, dragon, bonenkruid, rozemarijn en andere aromatische kruiden.