Ribes sanguineum Koja - Rode ribes

De Ribes sanguineum 'Koja' is een selectie van een bloeiende en compacte sierribes waarvan de bloei zich ontvouwt in een fellere rode kleur dan andere variëteiten. Deze goed winterharde struik heeft een opgaande groeiwijze en zijn twijgen tooien zich met een groen, bladverliezend blad met aroma's van zwarte bes, wat hem zijn andere naam "Faux-Cassis" oplevert. Hij accepteert de meeste grondsoorten, waaronder kalkhoudende, van fris tot matig droog, groeit in de zon of halfschaduw en behoort tot de makkelijkst te kweken planten. Hij vindt zijn plek in een kleine haag of in een gemengde border.

Vroeger ingedeeld bij de Saxifragaceae, is Ribes nu het enige lid van de Grossulariaceae-familie en telt meer dan 100 soorten. Ribes sanguineum is de meest bloeiende en sierlijke soort van het geslacht. Oorspronkelijk afkomstig uit de Verenigde Staten, waar hij groeit van Noord-Californië tot Brits-Columbia, in bossen met dennen en levensbomen op hoogtes tussen 600 en 1800 meter, werd hij ontdekt in 1793 en in 1826 in cultuur geïntroduceerd door David Douglas. Hij vormt struiken van 2 tot 3 meter hoog, met karmijnroze bloemen in hangende trossen van 5 tot 10 cm lang, die later evolueren naar bolvormige, berijpte zwarte vruchten. Verschillende cultivars zijn op de markt verkrijgbaar, waaronder de voorouder 'Atrorubens' uit 1837 en veel recenter, 'Koja'.
De sierribes 'Koja' heeft een compaktere groeiwijze dan de soort, en bereikt doorgaans een hoogte van 1,50 meter (tot 2 m afhankelijk van de omstandigheden) bij 1 meter breedte. Het is een struik met een gemiddelde groeisnelheid, ongeveer 20 cm per jaar. Hij heeft een duidelijk opgaande groeiwijze, met vrij fijne twijgen in een mooi bruin, meer of minder mahonieachtig, die bijna verticaal omhoog groeien. Vanaf april verschijnen bladeren en bloemen min of meer tegelijkertijd, wat het begin van de lente in de tuin markeert. De orbiculaire, 5-lobbige bladeren met ondiepe lobben zijn 5 tot 10 cm lang, hebben een lichtgroene tint als ze uitlopen en worden in de loop van de tijd donkerder.
De bloeiwijzen bestaan uit trossen van 8 tot 10 cm lang, samengesteld uit een twintigtal kleine bloemen met vijf bloembladen in een felrode kleur, geaccentueerd door een witachtig hart. De trossen hebben een hangend karakter en hun kleur contrasteert aangenaam met die van het jonge blad, wat een geheel romantisch tafereel oplevert. Verspreid over de hoogte van de twijgen, bloeien de bloemen gedurende 3 tot 4 weken, tot in mei. Ze ontwikkelen zich later tot kleine, bolvormige, zwarte vruchten van 7 tot 8 mm in diameter. In het najaar verliest de bladverliezende struik zijn blad om beter bestand te zijn tegen de kou, tot ongeveer -20°C.

De Sierribes 'Koja' behoort tot die planten die geliefd zijn bij beginners, net als Forsythia's of Weigelia's, omdat ze zo gemakkelijk te kweken zijn. Je kunt hem planten in een kleine, vrije haag, samen met een Philadelphus 'Bouquet Blanc', een boerenjasmijn waarvan de zuiverwitte bloemen net na die van 'Koja' bloeien, in mei en juni. Als je niet bang bent voor doorns, voeg dan ook een Rosa glauca toe, een prachtige botanische roos waarvan het blauwachtige blad in juni-juli als perfecte omlijsting dient voor de enkelvoudige bloemen in een sprankelend roze, verlicht door een gouden hart, en die in het najaar en tot in de winter zeer decoratieve, rode en glanzende vruchten geven. En voor de zomer en het najaar is er niets beter dan een Hibiscus syriacus om te genieten van prachtige enkelvoudige of dubbele bloemen in wit, roze, rood, paars, blauw of zelfs tweekleurig, zo uitgebreid is het aanbod aan variëteiten.