Phillyrea angustifolia Rosmarinifolia - Steenlinde

De Phillyrea angustifolia 'Rosmarinifolia' is een selectie van de smalbladige filaria die compacter is dan de soort, met een bolvormige groeiwijze en een smaller blad. Het is een groenblijvende heester van mediterrane herkomst die bekend staat om zijn robuustheid en droogteresistentie. Hoewel hij onder zijn ronde vormen nogal onopvallend is, valt deze filaria in het voorjaar toch op door de geur van zijn vrij onbeduidende, kleine, bijenvriendelijke bloemetjes, gevolgd door blauwachtige bessen die op kleine olijven lijken, maar niet eetbaar zijn. Plant hem in een haag of gebruik hem als vervanger voor buxus, op een niet al te koude standplaats.

De Filaria is een groenblijvende heester uit de olijffamilie (Oleaceae), verwant aan de olijfboom en de Osmanthus, en afkomstig uit het Middellandse Zeegebied en het Midden-Oosten. In Frankrijk komt hij voor in de ondergroei van rotsachtige heuvels, vaak samen met de steeneik, verankerd in de rotsen, maar hij wijst ook kleiachtige en verdichte bodems niet af. Net als de steeneik komt hij verder noordelijk voor, bijvoorbeeld in het departement Lot. Er bestaan twee soorten, Phyllirea angustifolia en P. latifolia. Hun natuurlijke hybride, P. (x) media genoemd, kan variabele vormen aannemen. 'Rosmarinifolia' is een vorm met een bescheiden ontwikkeling, een bijzondere, bolvormige groeiwijze en een fijner blad dan dat van andere filaria's.

De Phillyrea angustifolia 'Rosmarinifolia' vormt van nature een ronde, bossige struik die al vanaf de basis vertakt. Zonder snoei wordt hij niet hoger dan 1,75 m in alle richtingen. Zijn groei is vrij langzaam op arme grond, iets sneller op diepere en vruchtbaardere grond. Hij draagt bronskleurige jonge scheuten die uitgroeien tot smalle, langwerpige, leerachtige bladeren van 3 tot 5 cm lang en 0,5 cm breed, aan de bovenkant vrij donkergroen en aan de onderkant lichter en viltig. Ze zijn licht glanzend. De bloei vindt plaats van maart tot mei, afhankelijk van de regio. De bloemetjes zijn vrij onopvallend, worden niet groter dan 1 cm en zijn wit-crème met een groenige tint. Ze staan in kleine trosjes in de bladoksels, zijn licht geurend en trekken bijen aan. Na de bloei vormen zich steenvruchten met een pit, die niet eetbaar zijn maar wel gewild zijn bij sommige vogels. Ze krijgen een zwart-blauwachtige tint als ze in het najaar rijp zijn. Deze kleine boom kan vele jaren leven op arme, droge grond.

Echt makkelijk in de teelt is de Filaria 'Rosmarinifolia'; hij is alleen niet bestand tegen zeer koude winters, vooral niet als hij jong is. Omdat hij niet bang is voor zeewind, is hij uitstekend geschikt voor aan de kust, bijvoorbeeld in een kleine windschermhaag. Net als de Pistacia lentiscus, de sneeuwbal (Viburnum tinus), de aardbeiboom, de mirte en de Rhamnus alaternus, is hij perfect voor het vormen van een vrije haag of de groenblijvende structuur van de tuin. Deze mediterrane heesters verdragen zelfs schaduw en wortelconcurrentie. Je kunt deze filaria ook in de ondergroei kweken, samen met acanthus, Bupleurum fruticosum of Choisya ternata. Omdat hij herhaalde snoei perfect verdraagt, kun je hem gebruiken voor vormsnoei en originele vormen uit zijn vegetatie knippen.