Carpinus betulus Fastigiata Monument - Haagbeuk

De Carpinus betulus 'Fastigiata Monument', ook wel haagbeuk of smal opgaande haagbeuk 'Monumentalis' genoemd, is een bladverliezende boom met een gematigde groei. Zijn algemene, zuilvormige verschijning doet een beetje denken aan een kleine populier. Goed vertakt vanaf de basis en voorzien van een dichte, smal ovale kroon, is hij perfect voor het creëren van een groenscherm of als solitair in een tuin van bescheiden omvang. Zijn groene blad verkleurt naar geel in het najaar en blijft vrij lang aan de takken hangen voordat het valt. De elegante, scherp omlijnde silhouet wordt ook gewaardeerd in een eigentijdse tuinstijl of in een rijbeplanting om een grote oprit te accentueren. Net als de inheemse haagbeuk uit onze bossen, is dit ras ook zeer winterhard en sterk, echt makkelijk te telen.

De Carpinus betulus 'Fastigiata Monument' is een ras geselecteerd voor zijn bescheiden afmetingen. Zijn voorouder, de gewone haagbeuk, is een boom die oorspronkelijk uit de bossen van Europa en Klein-Azië (Turkije en Oekraïne) komt en een piramidale groeiwijze heeft die met de tijd ronder wordt. 'Fastigiata Monument' onderscheidt zich door een zeer compacte, gesloten kroon met lage vertakking. Op volwassen leeftijd zal deze boom ongeveer 4-5 meter hoog worden met een breedte van 1-2 meter. De stam, zeer recht, is bedekt met een bleekgrijze tot groenachtig grijze schors. Deze is glad bij jonge haagbeuken en gaat barsten bij het ouder worden. De bloemen zijn mannelijk of vrouwelijk, ze zien er iets verschillend uit en verschijnen op twee verschillende momenten aan de boom: de mannelijke katjes zijn zichtbaar in het najaar en de vrouwelijke katjes in het voorjaar. De Carpinus betulus vormt vruchten in hangende trossen van 3 tot 6 cm lang, groen van kleur, die op volwassen leeftijd, eind september, geelbruin verkleuren. Deze vruchten worden vleugelnoten genoemd en zijn giftig. Het blad bestaat uit ovale, dubbel gezaagde bladeren van 7 tot 12 cm lang. De kleur is een helder groen van de lente tot de zomer, verkleurt naar goudgeel in de herfst en krijgt daarna een tabaksbruine tint. Om de bladeren van een haagbeuk te onderscheiden van die van een beuk, wat vaak verward wordt, is het heel simpel! De bladeren van de haagbeuk zijn dun en gezaagd aan de rand, terwijl die van de beuk behaard en dik zijn.

De haagbeuk 'Fastigiata Monument' is een zeer winterharde en weinig eisende plant, die zich aanpast aan elke voldoende diepe bodem, zelfs vrij droge grond. Hij wordt het meest gebruikt als haag, zowel geschoren als ongesnoeid, bijvoorbeeld als windscherm, en als solitair in tuinen van kleine tot middelgrote omvang. Je kunt hem combineren met andere struiken met mooi najaarsblad zoals de kardinaalsmuts, de parrotia of ijzerboom, of de veldesdoorn 'Carnival' met bont blad, die net zo makkelijk te kweken zijn in alle regio's.

Het hout van de gewone haagbeuk wordt gebruikt voor verwarming, de productie van papier of voor het maken van gereedschap en kinderspeelgoed. Het is een struik waarvan de levensduur in de natuur zelden meer dan 100 jaar bedraagt.