Acer platanoides Marylka - Noorse esdoorn

De Acer platanoides 'Marylka' BESKID is een Poolse variëteit van de Noorse esdoorn, zeer zeldzaam in cultuur en atypisch van vorm. Hij vormt een kleine boom met een zeer smal opgaande groeiwijze, met verticale takken die aan de bovenkant licht uitwaaieren. Zijn verrassende bladeren zijn sterk gegolfd, als gekreukeld en staan in bundels bijeen. Ze zijn heldergroen als ze jong zijn en worden donkerder met de leeftijd. Ze bieden een prachtige herfstkleur in gele tot oranje tinten. Deze esdoorn bereikt slechts 4 m hoogte bij volwassenheid en 1 m breedte. Hij stelt weinig eisen aan de bodem, zolang deze maar goed drainerend en voldoende diep is.

Oorspronkelijk afkomstig uit de Kaukasus en zeer wijdverspreid in Europa, van Scandinavië tot Spanje en oostwaarts tot in Rusland, is de Acer platanoides een grote, bladverliezende boom met snelle groei, vaak samen met eik, linde en iep te vinden in onze bossen op hoger gelegen gebieden. In Nederland gedijt deze lichtminnende soort het beste op beschutte, zonnige plekken die zorgen voor een koelere atmosfeer en de vruchtbare, diepe, frisse tot vochtige en kalkhoudende grond die hij waardeert. Hij kan tot 200 jaar oud worden.

'Marylka' BESKID is een Pools ras van de boomkwekerij Janusz Szewczyk, gevonden tussen zaailingen die als onderstam werden gebruikt rond 1998, en geïntroduceerd in de cultuur in 2005. Op 10-jarige leeftijd bereikt deze boom met een enkele stam en een opgaande, smalle groeiwijze ongeveer 2,5 m hoogte met een groei van 25 cm per jaar. Zijn loof is bladverliezend. De bladeren zijn tegenoverstaand, handvormig, 10 tot 20 cm lang, met 5 zeer spitse, getande lobben. De bladeren, gedragen door lange bladstelen, zijn kaal en hebben een glanzende textuur. Ze zijn opmerkelijk geplooid. In de herfst krijgen ze een mooie gele tot koperen tint. De bloei, in de vorm van schermen met piepkleine geelgroene bloemen, is bijzonder aantrekkelijk voor bijen. In juni worden deze gevolgd door gevleugelde vruchten van 3 tot 5 cm lang, vleugelnoten genaamd. De schors van deze boom is grijsbruin, bijna glad, met vele ondiepe lengtescheuren.

De Acer platanoides 'Marylka' BESKID is een boom die makkelijk te kweken is, zeer winterhard en geschikt voor elke grondsoort, mits deze diep genoeg is. Hij groeit in gewone tuingrond, matig vruchtbaar en matig vochtig, op een zonnige of halfbeschaduwde standplaats. Hij is aangepast aan stedelijke omgevingen en vertoont een goede weerstand tegen weersinvloeden. Geschikt voor tuinen van alle maten gezien zijn zeer bescheiden ontwikkeling, brengt hij verticaliteit en grafische lijnen naast bomen en struiken met rondere silhouetten.