Acer platanoides Globosum - bolesdoorn

De Acer platanoides 'Globosum' wordt ook wel Bol-esdoorn genoemd, vanwege het bijzondere uiterlijk van zijn ronde, zeer dichte kroon die hem het aanzien geeft van een echte groene parasol. Deze kleinblijvende Noorse esdoorn ontwikkelt een mooi ingesneden, bladverliezend loof in een vrij donkergroene kleur, dat in het najaar prachtige gele tot roodachtige tinten aanneemt. Met een matige groei en geen snoei nodig, is dit charmante en bijzondere ras bijzonder geschikt voor kleine tuinen. Plant hem in normale tuingrond, op elke standplaats.

Oorspronkelijk afkomstig uit de Kaukasus en zeer wijdverspreid in Europa, van Scandinavië tot Spanje en oostwaarts tot in Rusland, is de Acer platanoides een grote, snelgroeiende loofboom die in onze bossen op hoogte vaak samen voorkomt met eik, linde en iep. In Nederland en België gedijt deze lichtminnende soort goed in de meeste gebieden, mits hij een frisse atmosfeer en een vruchtbare, diepe, vochtige en kalkhoudende bodem krijgt. Hij kan tot 200 jaar oud worden. Alle esdoorns behoren tot de familie van de zeepboomachtigen (Aceraceae).

De Bol-esdoorn 'Globosum' werd in 1873 in België geselecteerd. Vaak geënt op de gewone Noorse esdoorn, vormt de boom met een enkele stam in de eerste jaren een typisch ronde kroon. Deze spreidt zich later verder uit, tot hij bolvormig en afgeplat wordt. Op volwassen leeftijd bereikt deze esdoorn ongeveer 8 meter hoogte en 6 meter breedte. Bij het uitlopen zijn de jonge bladeren licht getint met bruinrood, maar ze kleuren snel om naar donkergroen. In de herfst worden ze intens geel, soms met een rode tint. De bladverliezende bladeren staan tegenover elkaar en zijn handvormig. Ze zijn 10 tot 20 cm lang en hebben 5 zeer spitse, getande lobben, vergelijkbaar met de bladeren van een plataan. Gedragen door lange bladstelen, zijn ze kaal en hebben een glanzende textuur. De onopvallende bloei, in de vorm van rechtopstaande tuilen met piepkleine geelgroene bloemetjes, vindt plaats vóór het uitlopen, in maart, op bomen van 15 tot 20 jaar oud. In juni maken deze plaats voor gevleugelde vruchten van 3 tot 5 cm lang, die samara's worden genoemd. De schors op de stam is donkergrijs, bijna glad, met vele ondiepe lengtescheuren. De schors op de twijgen is bruin.

De Acer platanoides 'Globosum' is een zeer makkelijk te kweken boom, die weinig eisen stelt. Hij is prachtig als solitair in het midden van een kleine tuin of bijvoorbeeld bij een terras. Hij wordt ook gebruikt als laanboom om brede lanen te omzomen. Aan zijn voet kunt u bodembedekkende vaste planten planten zoals heuchera's, tiarella's, ezelsoren of schoenlappersplanten, die zijn zeer grafische vorm mooi zullen benadrukken.

Advies: Snoei elke 3 tot 5 jaar om de vertakking in balans te houden en een harmonieuze vorm te behouden.