Cocktailtomaat Maskotka BIO - Ferme de Sainte Marthe

De Tomaat 'Maskotka' is een Pools ras uit 1993, van het cocktailtype, vrij vroegrijp, met een compacte groei die perfect is voor kleine ruimtes en teelt in potten. Hij is in Engeland bekroond door de R.H.S. De bossige plant hoeft niet gesnoeid te worden. Hij produceert lange trossen met kleine, ronde, rode tomaten van 3 tot 4 cm in diameter, die 30 tot 40 g wegen. De vruchten hebben een gebalanceerde smaak, zoet met een vleugje zuur, en hun dikke schil beschermt ze tegen barsten. Ze zijn heerlijk rauw als snack, in salades, of gekookt in taarten en sauzen... Zaai van maart tot april voor een oogst van juni tot september.

De tomaat is oorspronkelijk afkomstig uit Zuid- en Midden-Amerika. Verschillende rassen werden al door de Inca's geteeld, lang voor de komst van de conquistadores. De enorme variëteit binnen deze nachtschade blijft altijd verbazen. De term 'tomaat' komt van het Inca-woord Tomatl en verwijst zowel naar de plant als naar de vrucht. Er bestaan vruchten in allerlei kleuren (rood, natuurlijk, maar ook groen, geel en zelfs enkele zeer zeldzame blauwe rassen), in alle vormen en maten. Oude rassen zijn planten met een onbepaalde groei en kunnen twee jaar leven. Recentere rassen hebben een zogenaamde bepaalde groei en stoppen met groeien wanneer ze een struikvorm hebben bereikt, zodat ze niet gesteund of geleid hoeven te worden.

De tomaat behoort tot de vele voedingsmiddelen die uit de Nieuwe Wereld naar ons kwamen, net als de boon, maïs, pompoen, aardappel en paprika. Het duurde echter aanzienlijk langer voordat hij onze smaakpapillen bereikte. En met reden! Lange tijd werd hij gekweekt om zijn esthetische en medicinale kwaliteiten. Men dacht dat hij giftig was vanwege zijn gelijkenis met de vrucht van de Alruin, een andere nachtschade. Pas aan het begin van de 20e eeuw werd hij een vaste gast op onze tafels.

De tomatenplant is een vaste plant in tropische klimaten, maar wordt in onze streken als eenjarige geteeld. Hij verhout in de loop van de tijd en produceert onopvallende, kleine gele bloemen die in bijschermen bijeen staan en zich tot vruchten ontwikkelen.

We moeten toegeven dat de vrucht erg mooi is en de moestuin aangenaam kleurt. Hij heeft ook veel voedingsvoordelen. Net als de meeste groenten caloriearm en rijk aan water, bevat hij een zeer interessante molecule: lycopeen, een krachtige antioxidant. Hoe langer de tomaat kookt, hoe meer hiervan beschikbaar komt. Hij onderscheidt zich ook door zijn rijkdom aan vitamine C, provitamine A en spoorelementen.

Tegenwoordig hoeven de smaak- en voedingskwaliteiten niet meer bewezen te worden. Voor de tuinier is de tomaat een van de onmisbare zomergroenten. Hij hoeft zich alleen maar af te vragen waarvoor hij hem wil gebruiken om zijn keuze te maken uit alle bestaande rassen. Is het voor salades, sauzen, om ter plaatse rauw of gekookt te eten, enz. Hij zal zich ook afvragen wanneer hij wil oogsten. Het antwoord wordt uiteraard bepaald door de gemiddelde zonnestraling in de regio waar zijn tuin zich bevindt. Maak je geen zorgen, de keuze is enorm en voor elke situatie is er een tomaat! En hoewel de tomaat inderdaad veel zon en warmte nodig heeft, heeft hij niet per se veel ruimte nodig. Daarom moet je je niet laten weerhouden om hem in een bak op je balkon te kweken, waar je de voorkeur geeft aan rassen met kleine vruchten. Let op: onrijpe vruchten, stengels en bladeren bevatten solanine en mogen niet worden gegeten.

De oogst: afhankelijk van het ras, van vroeg tot laat, kan er 50 tot 100 dagen zitten tussen het uitplanten en de oogst. Er is geen truc om met zekerheid te kunnen zeggen of een tomaat volledig rijp is. Pluk ze wanneer ze, op zijn minst, volledig de kleur hebben gekregen die voor het ras wordt aangegeven en wanneer de textuur, terwijl ze stevig blijft, een lichte verzachting vertoont. Voor een betere houdbaarheid pluk je de vrucht met het steeltje er nog aan.

De bewaring: tomaten blijven minder lang houdbaar naarmate hun watergehalte hoger is. Ze blijven enkele dagen goed in de groentelade van je koelkast of uitgespreid op een luchtige plek. Om ze langer te bewaren, kun je culinaire methoden overwegen zoals tomatenconfijt, gedroogde tomaten, sauzen, ingevroren vruchten, conserven, jam of sap. Confijten is een aanrader, omdat het heel simpel en zo smakelijk is: snijd je tomaten doormidden en vang het sap op. Leg de halve tomaten met de snijkant naar boven op de bakplaat van je oven. Bestrooi met zout, peper en suiker en zet ze minstens een uur in de oven op een zeer lage temperatuur. Haal je tomaten eruit en eet ze meteen op, of bewaar ze in een glazen pot en bedek ze met olijfolie.

De tuiniertip: het is aan te raden om elk jaar meerdere tomatenrassen te telen om het risico op een volledig mislukte oogst door weersomstandigheden of een specifieke ziekte te minimaliseren.
Om het fenomeen 'neusrot bij tomaat' tegen te gaan – dit is geen ziekte, maar een calciumtekort – spuit je een calciumrijke gier van smeerwortel op je planten.
Bij het uitplanten mag je de plant tot aan de eerste blaadjes ingraven. Dit stimuleert het wortelstelsel, wat garant staat voor een mooie vruchtoogst.
Winnende combinaties in de tuin zijn vaak dezelfde als op het bord. Het is een goede ezelsbrug om te onthouden dat tomaat en basilicum goed samengaan.